Ο βυθός της Ανατολική Μεσογείου αναδεικνύεται σε ένα νέο πεδίο στρατηγικού ανταγωνισμού. Υποθαλάσσια καλώδια τηλεπικοινωνιών, ενεργειακές...
Ο βυθός της Ανατολική Μεσογείου αναδεικνύεται σε ένα νέο πεδίο στρατηγικού ανταγωνισμού. Υποθαλάσσια καλώδια τηλεπικοινωνιών, ενεργειακές διασυνδέσεις, αγωγοί και κρίσιμες εγκαταστάσεις δημιουργούν ένα πλέγμα υποδομών που αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία για την ασφάλεια και τα συμφέροντα των κρατών.
Σε αυτό το περιβάλλον, τα μη επανδρωμένα συστήματα δεν περιορίζονται πλέον στην επιφάνεια της θάλασσας. Επεκτείνονται κάτω από αυτήν, προσφέροντας δυνατότητες επιτήρησης, αναγνώρισης, αντιναρκικού πολέμου και επιχειρήσεων μεγάλης διάρκειας.
Η Ελλάδα έχει ήδη εντάξει αυτές τις δυνατότητες στον αμυντικό της σχεδιασμό. Ο Νίκος Δένδιας έχει περιγράψει την κατεύθυνση που εξετάζουν το ΓΕΕΘΑ και το Πολεμικό Ναυτικό , ενώ παράλληλα το ΕΛΚΑΚ προχωρά σε προγράμματα ανάπτυξης μη επανδρωμένων υποβρύχιων οχημάτων. Την ίδια στιγμή, η Γαλλία περνά σε ένα επόμενο τεχνολογικό βήμα, με την ανάπτυξη ενός μεγάλου αυτόνομου υποβρύχιου οχήματος μάχης.
Ο σχεδιασμός για τον βυθό
Στην παρουσίαση της Τρίτης Φάσης της Νέας Δομής των Ενόπλων Δυνάμεων, ο Νίκος Δένδιας περιέγραψε τον σχεδιασμό του ΓΕΕΘΑ και του Γενικού Επιτελείου Ναυτικού για την ενίσχυση της παρουσίας μη επανδρωμένων μέσων.
Ο σχεδιασμός δεν περιορίζεται στα μη επανδρωμένα σκάφη επιφανείας. Περιλαμβάνει και υποβρύχιες πλατφόρμες διαφορετικών κατηγοριών: από συστήματα ναρκαλιείας και ναρκοθηρίας μέχρι μεγαλύτερα οχήματα για την προστασία καλωδίων και εγκαταστάσεων, αλλά και εξοπλισμένες πλατφόρμες.
Από τα USV στον υποβρύχιο πόλεμο
Η ελληνική προσπάθεια στον τομέα των μη επανδρωμένων υποβρύχιων συστημάτων αναπτύσσεται σε τρεις κατευθύνσεις. Το ΕΛΚΑΚ προωθεί την ανάπτυξη αυτόνομων υποβρύχιων οχημάτων (UUV) για αποστολές αναγνώρισης, επιτήρησης και έγκαιρης προειδοποίησης, ενώ παράλληλα σχεδιάζεται η ανάπτυξη συστημάτων υποθαλάσσιας επιτήρησης για την προστασία κρίσιμων υποδομών, όπως υποθαλάσσια καλώδια και αγωγοί.
Την ίδια ώρα, το Λιμενικό έχει ξεκινήσει διαδικασία διαβούλευσης για την προμήθεια μη επανδρωμένων επιφανειακών και υποθαλάσσιων συστημάτων (USV/AUV), με στόχο την ενίσχυση της θαλάσσιας επιτήρησης και της υποθαλάσσιας έρευνας. Σε ξεχωριστή κατεύθυνση, το Πολεμικό Ναυτικό εξετάζει και δοκιμάζει μη επανδρωμένες τεχνολογίες για αποστολές αντιναρκικού πολέμου, με έμφαση στον εντοπισμό και την αναγνώριση ναρκών.
Στο μεταξύ, τον περασμένο μήνα παρουσιάστηκαν στο Κέντρο Εκπαίδευσης «ΠΑΛΑΣΚΑΣ» δύο μη επανδρωμένα υποβρύχια οχήματα:PLUTO PLUS, σχεδιασμένο για έρευνα, εντοπισμό και εξουδετέρωση ναρκών βυθού και αγκυροβολίου. Αποτελεί σύστημα για αποστολές στις οποίες απαιτείται προσέγγιση και εξέταση αντικειμένων κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας.
PLUTINO MIKI, ένα μικρότερο υποβρύχιο μη επανδρωμένο όχημα, στα στοιχεία του οποίου περιλαμβάνεται και η δυνατότητα αξιοποίησής του σε ρόλο σκάφους κρούσης μονής κατεύθυνσης.
UCUV: Η γαλλική απάντηση
Την ίδια στιγμή, στη Γαλλία, η ανάπτυξη ενός μεγάλου υποβρύχιου drone περνά σε νέα φάση. Η Γενική Διεύθυνση Εξοπλισμών και η Υπηρεσία Αμυντικής Καινοτομίας υπέγραψαν με τη Naval Group συμφωνία για την έναρξη της παραγωγής ενός πρωτοτύπου επίδειξης τεχνολογίας UCUV (Unmanned Combat Underwater Vehicle), ενός μη επανδρωμένου υποβρύχιου οχήματος μεγάλου μεγέθους για το Γαλλικό Πολεμικό Ναυτικό.
Το πρόγραμμα ξεκίνησε το 2023 και οι πρώτες θαλάσσιες δοκιμές του νέου πρωτοτύπου προγραμματίζονται για το 2028.
Κεντρικό στοιχείο του συστήματος είναι η δυνατότητα αυτόνομης λήψης αποφάσεων, με ανθρώπινη εποπτεία. Το UCUV θα πρέπει να μπορεί να εκτελεί αποστολές μεγάλης διάρκειας, να προσαρμόζει την πορεία και τη συμπεριφορά του στις τακτικές συνθήκες και στο περιβάλλον και να συνεχίζει την αποστολή του ακόμη και όταν οι επικοινωνίες με το κέντρο ελέγχου είναι περιορισμένες ή διακόπτονται.
Οι αποστολές που συνδέονται με την ανάπτυξή του περιλαμβάνουν τη συλλογή πληροφοριών, την επιτήρηση, την αναγνώριση και επιχειρήσεις στον βυθό, με τη Γαλλία να επιδιώκει να αποκτήσει ένα νέο μέσο που θα μπορεί να παραμένει για μεγάλο χρονικό διάστημα σε μια θαλάσσια περιοχή, χωρίς να απαιτείται συνεχής τηλεχειρισμός.
Για την Ελλάδα, μέχρι στιγμής δεν έχει επιβεβαιωθεί επίσημο ενδιαφέρον για το συγκεκριμένο γαλλικό πρόγραμμα. Ωστόσο, οι συζητήσεις για τις δυνατότητες των μη επανδρωμένων υποβρύχιων συστημάτων και τον ρόλο που θα μπορούσαν να έχουν στην επόμενη ημέρα του Πολεμικού Ναυτικού βρίσκονται σε εξέλιξη με όλους τους ενδιαφερόμενους κατασκευαστές και προμηθευτές.
Η πορτογαλική διάσταση και τα «drone carriers»
Η συζήτηση για τα μη επανδρωμένα συστήματα στη θάλασσα δεν αφορά μόνο τις υποβρύχιες πλατφόρμες. Πλέον, στο τραπέζι της αμυντικής συνεργασίας Ελλάδας – Πορτογαλίας έχει μπει και η δυνατότητα ανάπτυξης πλοίων που θα λειτουργούν ως φορείς μη επανδρωμένων συστημάτων.
Το πορτογαλικό παράδειγμα είναι το NRP D. João II, μια πολυλειτουργική ναυτική πλατφόρμα που ναυπηγείται από την Damen και έχει σχεδιαστεί για να υποστηρίζει επιχειρήσεις με μη επανδρωμένα συστήματα αέρος, επιφανείας και υποεπιφανείας. Δεν πρόκειται για ένα συμβατικό αεροπλανοφόρο, αλλά για ένα πλοίο που μπορεί να μεταφέρει, να υποστηρίζει, να αναπτύσσει και να ανακτά διαφορετικούς τύπους drones, προσαρμόζοντας τη διαμόρφωσή του ανάλογα με την αποστολή.
Σε κάθε περίπτωση, για την Ελλάδα, η πρόκληση είναι να αποκτήσει τη δυνατότητα παρακολούθησης μιας εκτεταμένης θαλάσσιας περιοχής, με ιδιαίτερη έμφαση στις κρίσιμες υποδομές της Ανατολικής Μεσογείου. Αυτό προϋποθέτει ένα ευρύτερο δίκτυο επανδρωμένων και μη επανδρωμένων μέσων, όπου USV, UUV και εναέρια drones θα μπορούν να ανταλλάσσουν δεδομένα και να συνεργάζονται με τις μονάδες του Στόλου.
Δεν υπάρχουν σχόλια
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.